Wat is er nieuw? Iedere twee weken brengt GGZ Totaal je op de hoogte van relevante en interessante boeken door, voor of over de ggz.
(Onderstaande teksten zijn van de uitgevers of schrijvers, tenzij anders vermeld.)
Speedpillen. De schaduwzijde van ADHD-medicatie
Jeroen Pen
Jeroen Pen was een druk jongetje. De kinderpsychiater noemde het vierletterwoord, en dus kreeg hij medicijnen mee naar huis. Vanaf de middelbare school al ontwikkelde hij een ernstige verslaving, zo erg dat hij later in zijn volwassen leven amper nog functioneerde.
De groep ADHD’ers en ADD’ers groeit in Nederland, en daarmee ook het aantal mensen dat legaal aan het amfetamines gaat. Maar bij de schaduwkanten van deze wondermiddelen staan we amper stil. Jeroen Pen gaat in op de niet bepaald onschuldige geschiedenis van ADHD-medicijnen, de rol van big pharma die met uitgekiende strategieën de minder rooskleurige neveneffecten in de doofpot wist te stoppen, en hoe we zonder ons van enig kwaad bewust te zijn kinderen deze middelen laten slikken.
Jeroen Pen (1987) is schrijver en journalist. Hij schreef voor Vrij Nederland, Het Parool en KRO-NCRV, waar hij aan de wieg stond van Brandpunt. In 2021 debuteerde hij met De meest besproken man van Nederland, een satirische sleutelroman, losjes gebaseerd op zijn tijd bij de publieke omroep.
Bodine van Someren
Na een jeugd vol geweld en verwaarlozing, gevolgd door een uithuisplaatsing en talloze doorplaatsingen, vertelt journalist Bodine van Someren haar persoonlijke jeugdzorgverhaal. Dit is het verhaal achter de rapporten, dat symbool staat voor dat van duizenden ’probleemkinderen’ die vaak sterker getraumatiseerd uit de jeugdzorg komen dan ze erin gingen.
Ze laat zien hoe een systeem dat moet beschermen vaak juist beschadigt. Een indringend verhaal waarin zij met haar ervaring en kennis de misstanden blootlegt die twintig jaar na haar uithuisplaatsing nog altijd niet zijn verbeterd.
Bodine van Someren (1993) is journalist en groeide op in de jeugdzorg. Ondanks de trauma’s die het systeem achterliet, wist ze zich stap voor stap los te maken en ontdekte ze dat haar passie en talent liggen bij het vinden en vertellen van bijzondere verhalen. Ze werd toegelaten tot het journalistieke traineeship van DPG Media en werkte eerder als verslaggever.
Philippe Quetin
”Pijn is een fenomeen is dat niet binnen één discipline te vangen is. De biologische, psychologische, sociale en zelfs existentiële dimensies ervan zijn onlosmakelijk met elkaar verweven.”
Chronische pijn laat zich niet reduceren tot één defect of één oorzaak. In dit boek wordt pijn benaderd als een dynamisch, multidimensioneel fenomeen: het resultaat van voortdurende interacties tussen neurobiologische, immunologische en endocriene processen, gedrag, context en betekenis.
Vanuit recente inzichten in de pijnwetenschap, predictive processing en complexiteitsdenken legt Philippe Quetin uit hoe pijn ontstaat en vaak een beschermend, maar soms hardnekkig patroon kan zijn – geen ‘fout’ op één plek, maar een systeemtoestand.
Weg van pijn? Een pijnkompas vertaalt deze visie naar de klinische praktijk. Het biedt professionals een hanteerbaar kompas voor triage, het inschatten van draagkracht en fase, het doseren van evidence-informed interventies en het vermijden van diagnostische en therapeutische escalatie zonder meerwaarde.
Weg van pijn? Een pijnkompas reikt handvatten aan om multidisciplinaire samenwerking te versterken en zorg te organiseren rond één gedeelde richting, met levenskwaliteit als centrale uitkomstmaat.
Dit boek is bedoeld voor zorgprofessionals die hun begrip van chronische pijn willen verdiepen en hun handelen willen verfijnen – met meer precisie, samenhang en menselijkheid.
Philippe Quetin is kinesitherapeut en pijnspecialist. Hij focust zich voornamelijk op complexe, langdurige pijnklachten. Tevens is hij als praktijkassistent verbonden aan de UHasselt. In dit boek bundelt hij meer dan twaalf jaar ervaring met chronische pijn. Aanleiding was het verlies van een patiënte – en de daaruitvolgende nood om onze klinische reflexen rond pijn kritisch te herzien.
This is not AI. Hoe je AI slim gebruikt en zelf blijft nadenken
Sanne Cornelissen
We worden luier door AI. Het nieuwe boek van bestsellerauteur Sanne Cornelissen laat zien hoe je met AI niet slordiger maar slimmer wordt.
AI is overal. We stellen een vraag, krijgen snel antwoord en klaar. Net als een diepvriespizza: weinig moeite, prima resultaat. Lekker makkelijk. Maar ook: saai. Steeds minder mens, mening en rafelrandjes. Steeds meer eenheidsworst.
Achter het gemak schuilt ook een groeiend maatschappelijk probleem: door AI denken we minder zelf na. Het blijkt dat 72 procent van de mensen die AI gebruikt, minder moeite doet voor hun werk. Twee op de drie Nederlanders gebruiken AI-antwoorden zonder het te checken. En meer dan de helft presenteert AI-gegenereerde output als eigen werk. Het gevolg: onze denkspier verslapt en we lopen het risico om te verliezen wat ons juist uniek maakt: strategisch denken, creativiteit en échte gesprekken.
In haar nieuwe boek This is not AI komt AI-expert en gedragspsycholoog Sanne Cornelissen met een praktische methode om met AI je denken te activeren. Want deze nieuwe skill is hard nodig. In een wereld waar iedereen AI gebruikt, maak je het verschil als je met je brein én AI denkt. Zodat jij niet inwisselbaar wordt, maar onmisbaar blijft.
This is not AI zit bomvol tips die direct toepasbaar zijn. Met haar rake, luchtige stijl wijst Cornelissen zowel beginners als pro’s de weg naar slimmer worden met AI.
Het vormeloze ongemak. Een jaar lang niet slapen
Samantha Harvey
De slapeloosheid van Samantha Harvey kwam schijnbaar uit het niets; een jaar lang brengt ze haar nachten door met het najagen van slaap die zelden komt. Ze heeft alles geprobeerd om het te verhelpen. Niets werkte. Wat gebeurt er als een van de basisbehoeften van de mens niet wordt vervuld? Voor Samantha Harvey leidde extreem slaaptekort tot een rauwe helderheid over het leven zelf. Het vormeloze ongemak is een verrassend inzichtelijke verkenning van herinneringen, schrijven, dood en verdriet, en de wil om te overleven.
Samantha Harvey won de de Booker Prize 2024 met In Orbit en schreef daarnaast vier romans en een non-fictieboek. Ze heeft onder meer op de shortlist gestaan van de Orange Prize for Fiction en The Guardian First Book Award.
Verstoorde signalen. Psychologische behandeling bij FNS
Marleen Tibben
Functioneel-neurologisch-symptoomstoornis (FNS) is een veelvoorkomende aandoening die in de praktijk nog vaak gepaard gaat met onbegrip en onzekerheid. In Verstoorde signalen brengt Marleen Tibben actuele kennis over FNS samen met concrete ervaringen uit de behandelkamer. Het boek verschijnt eind mei bij Boom uitgevers en laat zien hoe uitleg, diagnostiek en klachtgerichte behandeling bij FNS in de praktijk vorm kunnen krijgen.
Mensen met FNS kunnen te maken krijgen met klachten als tremoren, verlammingsverschijnselen, spraakproblemen, aanvallen of visusklachten, zonder dat sprake is van aantoonbare structurele schade aan het zenuwstelsel. Die klachten zijn echt en kunnen het dagelijks functioneren sterk beperken. Toch bestaat er nog vaak onduidelijkheid over wat FNS is, hoe de diagnose wordt gesteld en welke behandeling passend kan zijn. Verstoorde signalen wil bijdragen aan meer kennis, herkenning en een zorgvuldiger begrip van deze aandoening.
Het boek maakt duidelijk waarom vroege herkenning en een heldere, empathische uitleg van de diagnose van groot belang zijn. Ook laat het zien waarom FNS niet goed te begrijpen is vanuit een eenvoudig onderscheid tussen lichamelijk en psychisch, maar vraagt om een geïntegreerde benadering van brein, lichaam en context.
Verstoorde signalen bestaat uit twee delen. In het eerste deel komen de theoretische achtergrond van FNS, de diagnostiek en verschillende behandelvormen aan bod. Daarbij is er aandacht voor verklaringsmodellen, cognitieve gedragstherapie, fysiotherapie, stressmanagement en terugvalpreventie. Een belangrijk accent ligt op klachtgerichte behandeling met hypnose en katalepsie-inductie.
Het tweede deel biedt een uitgebreide inkijk in de behandelkamer. Aan de hand van 22 korte casussen worden uiteenlopende klachten en behandeltrajecten beschreven, waaronder functionele tremor, parese, loopstoornissen, mutisme, aanvallen, sensibiliteitsstoornissen, visusklachten en FNS bij kinderen. Daarmee toont het boek niet alleen de complexiteit van FNS, maar ook hoe behandeling er in de praktijk uit kan zien.
Verstoorde signalen is relevant voor zorgprofessionals die werken in de neurologie, ggz, revalidatie en eerste lijn, maar ook voor patiënten en hun naasten die beter willen begrijpen wat FNS is en wat behandeling kan inhouden. Het boek pretendeert geen quick fix te bieden, maar laat wel zien: herstel of verbetering is vaak mogelijk, maar vraagt om uitleg, vertrouwen, oefening en passende behandeling.
Marleen Tibben is inhoudelijk directeur van het Expertisecentrum Functionele Bewegingsstoornissen, en schreef dit boek samen met collega’s vanuit jarenlange ervaring in het behandelen van mensen met FNS.
-
Wil jij met jouw boek in deze rubriek? Stuur ons een mail: info@ggztotaal.nl.
-
Lees hier eerdere afleveringen van de bibliotheek
-----------------------------------------------------------------------------------------
Vind je dit interessant? Misschien is een abonnement op de gratis nieuwsbrief dan iets voor jou! GGZ Totaal verschijnt tweemaal per maand en behandelt onderwerpen over alles wat met de ggz te maken heeft, onafhankelijk en niet vooringenomen.
Abonneren kan direct via het inschrijfformulier, opgeven van je mailadres is voldoende. Of kijk eerst naar de artikelen in de vorige magazines.
