overzicht

Valse herinneringen zijn aan te praten én te verwijderen

jurica-koletic-502538-unsplash

Gepubliceerd: 25-03-2021

Duitse en Britse wetenschappers zijn erin geslaagd om een groep proefpersonen valse herinneringen te geven - en die vervolgens weer te verwijderen. Het onderzoek kan wellicht helpen bij het probleem van valse herinneringen.

De ouders van de proefpersonen zaten in het complot: die hadden de onderzoekers een plausibele, maar nooit echt gebeurde herinnering ingefluisterd. Een auto-ongeluk bijvoorbeeld, of een wespensteek. De onderzoekers reikten de proefpersonen vervolgens in een interview de valse herinnering aan, naast twee gebeurtenissen die echt hadden plaatsgevonden.

En met succes. Zonder verdere suggestie nam 27% van de proefpersonen de herinnering over als waargebeurd. Als de onderzoekers in vervolginterviews suggestieve opmerkingen maakten om de valse herinnering verder te versterken, steeg dat percentage zelfs naar 56, schrijven de onderzoekers in PNAS.

Herinnering goed/fout

Maar het doel van het onderzoek was vanzelfsprekend niet om de proefpersonen naar huis te sturen met valse herinneringen. Daarom wezen de wetenschappers ze in latere gesprekken op de bron van de herinnering. Dat was immers niet hun eigen geheugen, maar een opmerking van de interviewer. Bovendien wezen ze de proefpersonen op het bestaan van valse herinneringen.

Die ingreep deed het effect van de ’valse’ suggesties van de wetenschappers weer teniet. Het onderzoek slaagde er dus in om de proefpersonen eerst een valse herinnering aan te praten, en die vervolgens weer te verwijderen. De gebruikte methode kan mensen ook helpen om zelf vast te stellen of herinneringen betrouwbaar zijn, denken de onderzoekers.

De proefpersonen hadden overigens wel duidelijk meer vertrouwen in hun eigen herinneringen. In de helft tot driekwart van de gevallen accepteerden ze de valse herinneringen helemaal niet.

Controversieel onderzoek

Het onderzoek naar valse herinneringen is met controverse omgeven. Psychologen zijn er onderling over oneens hoe makkelijk het is om valse herinneringen te ontwikkelen, en hoe vaak het gebeurt. Tegelijkertijd steunt veel politie-onderzoek op de aanname dat het menselijk geheugen betrouwbaar is.

Zo mogelijk nog controversiëler is het fenomeen van hervonden herinneringen. Wetenschappelijk is er nauwelijks bewijs dat mensen bepaalde gebeurtenissen helemaal kunnen vergeten en later weer kunnen hervinden. Dat roept de vraag op of er tijdens zo’n hervindingsproces wellicht sprake is van suggestie, zoals in het hier beschreven onderzoek. 

Bron: PNAS, via NPO radio 1

-----------------------------------------------------------------------------------------

Vind je dit interessant? Misschien is een abonnement op de gratis nieuwsbrief dan iets voor jou! GGZ Totaal verschijnt tweemaal per maand en behandelt onderwerpen over alles wat met de ggz te maken heeft, onafhankelijk en niet vooringenomen.

Abonneren kan direct via het inschrijffomulier, Opgeven van je mailadres is voldoende.
Of kijk eerst naar de artikelen in de vorige magazines.

Overig nieuws


11-11-2026 - NIP: maak psychologische ondersteuning mantelzorgers structureel
10-11-2026 - Eerste ervaringen met Samen Leren bij Psychose
10-11-2026 - Ggz gaat actie voeren voor betere cao
09-11-2026 - Hierover moet gesproken worden
09-11-2026 - Darmgezondheid bij autisme: de invloed van voeding op stress, energie en focus
09-11-2026 - Over helen als de schuld zo lang op de verkeerde plek lag
09-11-2026 - Waarom ik werk aan een ggz die ik zelf nooit zal meemaken
09-11-2026 - Als de winter eerder komt
09-11-2026 - Herstelgerichte zorg: verder kijken dan symptomen
09-11-2026 - Twee boeken, twee verhalen, één gedeelde missie: zelfdoding bespreekbaar maken
09-11-2026 - De stilte van mijn vader, over nabijheid zonder te verdwijnen
09-11-2026 - De podcasts
09-11-2026 - De bibliotheek
03-11-2026 - Gebruik ADHD-medicatie stijgt vooral onder volwassenen
02-11-2026 - Bonden stellen ultimatum voor nieuwe cao ggz
30-10-2026 - Begrijpelijke beslishulp bij vertellen psychische problemen op werk
29-10-2026 - Nieuwe regels NZa met zorglabels HIC, IHT en wachttijd per locatie
28-10-2026 - Onderhandelingen cao ggz vastgelopen
27-10-2026 - Samenwerking Therapeutisch Centrum GGZ en Karakter
26-10-2026 - Podcast of parodie?
26-10-2026 - ‘Nog voordat we woorden hadden, waren we er al’
26-10-2026 - Alsof de schaduw er niet was
26-10-2026 - Ethiek in de psychiatrie: wat is goede zorg als waarden botsen?
26-10-2026 - Bus vol ikjes
26-10-2026 - Achter het gordijn, door de ogen van extreme hoogbegaafdheid
26-10-2026 - Ik ben jou. Perspectieven op een verdwenen zelf
26-10-2026 - De podcasts
26-10-2026 - De bibliotheek
22-10-2026 - Prestigieuze financiering voor onderzoeken stemmen horen en stoornissen bij partners
19-10-2026 - NZa: Trend afbouw gesloten jeugdhulp zet door
16-10-2026 - Zelfinzicht bij autisme voor jongeren

Laatste nieuws

Tagcloud


  • autisme
  • bibliotheek
  • congres
  • depressie
  • gedicht
  • jeugdzorg
  • personalia
  • recensie
  • suicide
  • verslaving

Zoeken in nieuws


Zoek

Contactgegevens

LET OP: GGZ Totaal is geen instelling voor behandeling of begeleiding. Neem daarvoor contact op met de eigen behandelaar of huisarts.
t: -
info@ggztotaal.nl

Deel deze pagina

Neem contact op


Op de hoogte blijven?


Vul uw emailadres in en ontvang gratis ons magazine!

 

 

Disclamer & privacy


Hoe gaan we met jouw gegevens om?

 

Het laatste nieuws


  • NIP: maak psychologische ondersteuning mantelzorgers structureel

  • Eerste ervaringen met Samen Leren bij Psychose

  • Ggz gaat actie voeren voor betere cao

  • Hierover moet gesproken worden

    van de redactie
  • Darmgezondheid bij autisme: de invloed van voeding op stress, energie en focus

    door Stienke de Jager

Zoeken


 

Social media


FacebookTwitterLinkedInInstagram

 

Weesperzijde 10-H   |   1091 EA Amsterdam   |  info@ggztotaal.nl   |   Webdesign PEW

Copyright 2026 - GGZ Totaal
Inloggen | Ziber Website | Design by PEW Grafisch ontwerpstudio