overzicht

Jaarlijks 275.000 mensen met eerste psychische aandoening

GGZtotaalDENKER

Gepubliceerd: 21-11-2025

Het aantal volwassenen dat voor het eerst in het leven een depressieve stoornis, angststoornis of alcohol- of drugsstoornis krijgt, is de afgelopen twaalf jaar sterk gestegen. Ruim een op de tien van de Nederlandse volwassenen ontwikkelt over een periode van drie jaar voor het eerst in hun leven een psychische aandoening. Dat zijn 275.000 volwassenen per jaar.

Dit blijkt uit het landelijke NEMESIS onderzoek van het Trimbos-instituut onder 4,688 mensen. Elf procent van de Nederlanders in de leeftijdsgroep van 18-75 jaar die nog nooit in hun leven een psychische aandoening hebben gehad, krijgt over een periode van drie jaar voor het eerst een psychische aandoening. Incidente stemmings- en angststoornis kwamen het vaakst voor, gevolgd door een incidente alcohol- of drugsstoornis. 

Kwetsbare levensfase
Bijna een kwart (24 procent) van de jongvolwassenen krijgt in een periode van drie jaar voor het eerst een psychische aandoening. Dat is beduidend vaker dan bij ouderen) het geval is (negen procent). Ook vrouwen, mensen met basisonderwijs, lbo, mavo of vmbo als hoogst afgeronde opleiding en mensen die in een stad wonen krijgen vaker voor het eerst een psychische aandoening. “Psychische aandoeningen ontstaan vaak voor het eerst in de jongvolwassenheid, een kwetsbare levensfase. Bij oudere volwassenen is de kans groter dat zij eerder in hun leven een psychische aandoening hebben gehad; daardoor is hun kans op een nieuwe aandoening kleiner”, zegt Marlous Tuithof, onderzoeker bij NEMESIS.  

Baanverlies
Het aandeel volwassenen dat voor het eerst in het leven een psychische aandoening krijgt, is in de afgelopen jaren flink toegenomen. Twaalf jaar geleden kreeg negen procent van de 18-64-jarige volwassenen over een periode van drie jaar voor het eerst een psychische aandoening. Dit is nu toegenomen tot veertien procent. De stijging was sterker voor mensen die in dezelfde periode hun werk verloren en voor mensen die in de stad wonen. Het kan zijn dat mensen met deze kenmerken meer kans hebben op het ontwikkelen van een psychische aandoening, maar ook andersom. Bijvoorbeeld dat mensen die een psychische aandoening ontwikkelen vaker te maken hebben met baanverlies.   

Preventie
“Eerder hebben we gezien dat het aandeel mensen met een psychische aandoening in Nederland sterk is toegenomen”, zegt Marlous Tuithof. “Nu blijkt dat ook het aantal mensen dat voor het eerst in hun leven een psychische aandoening krijgt, flink is gestegen. Dit onderstreept hoe belangrijk het is om in te zetten op preventie, zodat psychische aandoeningen zoveel mogelijk kunnen worden voorkomen voordat ze ontstaan.”  

NEMESIS, the Netherlands Mental Health Survey and Incidence Study, is een grootschalige, langlopende studie van het Trimbos-instituut naar psychisch welzijn en gezondheid van Nederlandse volwassenen. Deze studie wordt uitgevoerd in opdracht van VWS.

Bron: Trimbos

 

-----------------------------------------------------------------------------------------

Vind je dit interessant? Misschien is een abonnement op de gratis nieuwsbrief dan iets voor jou! GGZ Totaal verschijnt tweemaal per maand en behandelt onderwerpen over alles wat met de ggz te maken heeft, onafhankelijk en niet vooringenomen.

Abonneren kan direct via het inschrijfformulier, opgeven van je mailadres is voldoende. Of kijk eerst naar de artikelen in de vorige magazines.

Overig nieuws


11-11-2026 - NIP: maak psychologische ondersteuning mantelzorgers structureel
10-11-2026 - Eerste ervaringen met Samen Leren bij Psychose
10-11-2026 - Ggz gaat actie voeren voor betere cao
09-11-2026 - Hierover moet gesproken worden
09-11-2026 - Darmgezondheid bij autisme: de invloed van voeding op stress, energie en focus
09-11-2026 - Over helen als de schuld zo lang op de verkeerde plek lag
09-11-2026 - Waarom ik werk aan een ggz die ik zelf nooit zal meemaken
09-11-2026 - Als de winter eerder komt
09-11-2026 - Herstelgerichte zorg: verder kijken dan symptomen
09-11-2026 - Twee boeken, twee verhalen, één gedeelde missie: zelfdoding bespreekbaar maken
09-11-2026 - De stilte van mijn vader, over nabijheid zonder te verdwijnen
09-11-2026 - De podcasts
09-11-2026 - De bibliotheek
03-11-2026 - Gebruik ADHD-medicatie stijgt vooral onder volwassenen
02-11-2026 - Bonden stellen ultimatum voor nieuwe cao ggz
30-10-2026 - Begrijpelijke beslishulp bij vertellen psychische problemen op werk
29-10-2026 - Nieuwe regels NZa met zorglabels HIC, IHT en wachttijd per locatie
28-10-2026 - Onderhandelingen cao ggz vastgelopen
27-10-2026 - Samenwerking Therapeutisch Centrum GGZ en Karakter
26-10-2026 - Podcast of parodie?
26-10-2026 - ‘Nog voordat we woorden hadden, waren we er al’
26-10-2026 - Alsof de schaduw er niet was
26-10-2026 - Ethiek in de psychiatrie: wat is goede zorg als waarden botsen?
26-10-2026 - Bus vol ikjes
26-10-2026 - Achter het gordijn, door de ogen van extreme hoogbegaafdheid
26-10-2026 - Ik ben jou. Perspectieven op een verdwenen zelf
26-10-2026 - De podcasts
26-10-2026 - De bibliotheek
22-10-2026 - Prestigieuze financiering voor onderzoeken stemmen horen en stoornissen bij partners
19-10-2026 - NZa: Trend afbouw gesloten jeugdhulp zet door
16-10-2026 - Zelfinzicht bij autisme voor jongeren

Laatste nieuws

Tagcloud


  • autisme
  • bibliotheek
  • congres
  • depressie
  • gedicht
  • jeugdzorg
  • personalia
  • recensie
  • suicide
  • verslaving

Zoeken in nieuws


Zoek

Contactgegevens

LET OP: GGZ Totaal is geen instelling voor behandeling of begeleiding. Neem daarvoor contact op met de eigen behandelaar of huisarts.
t: -
info@ggztotaal.nl

Deel deze pagina

Neem contact op


Op de hoogte blijven?


Vul uw emailadres in en ontvang gratis ons magazine!

 

 

Disclamer & privacy


Hoe gaan we met jouw gegevens om?

 

Het laatste nieuws


  • NIP: maak psychologische ondersteuning mantelzorgers structureel

  • Eerste ervaringen met Samen Leren bij Psychose

  • Ggz gaat actie voeren voor betere cao

  • Hierover moet gesproken worden

    van de redactie
  • Darmgezondheid bij autisme: de invloed van voeding op stress, energie en focus

    door Stienke de Jager

Zoeken


 

Social media


FacebookTwitterLinkedInInstagram

 

Weesperzijde 10-H   |   1091 EA Amsterdam   |  info@ggztotaal.nl   |   Webdesign PEW

Copyright 2026 - GGZ Totaal
Inloggen | Ziber Website | Design by PEW Grafisch ontwerpstudio