overzicht

Magnetische stimulatie beter alternatief dan zoveelste antidepressivum

magnetic

Gepubliceerd: 08-08-2024

Als meerdere medicijnen niet werken tegen depressie, geeft behandeling met magnetische stimulatie betere resultaten dan opnieuw een medicijnswitch. Dat blijkt uit onderzoek van het Radboudumc dat onlangs is gepubliceerd in het American Journal of Psychiatry.

Twee derde van de mensen die kampen met depressie reageert goed op een behandeling met ‘pillen en praten’. (Dat is farmacotherapie gecombineerd met psychotherapie.) Maar een ook heel veel patiënten verbeteren niet na een of meer antidepressiva. De kans dat een derde of vierde medicijn bij deze groep patiënten gaat werken wordt ook steeds kleiner. Onderzoeker Iris Dalhuisen en psychiaters Indira Tendolkar en Philip van Eijndhoven van het Radboudumc analyseerden met Nederlandse collega’s of magnetische hersenstimulatie (rTMS) in zo’n situatie een goed alternatief kan zijn.

rTMS
“Bij een kleine honderd therapieresistente patiënten hebben we het effect van weer een ander antidepressivum vergeleken met het effect van rTMS”, zegt Dalhuisen. “In beide gevallen gebeurt dat in combinatie met psychotherapie. Bij rTMS krijgt de patiënt 8 weken lang een poliklinische behandeling van ongeveer een half uur. In totaal gaat het om 25 behandelingen, in het begin vier keer per week, op het eind twee keer. Met een magneet stimuleren we een hersengebied net boven de slaap, dat betrokken is bij emoties en cognitieve controle en een rol speelt bij depressie. Mensen met een depressie hebben daar een wat afwijkende activiteit. Door die locatie te stimuleren activeren we ook het dieper gelegen netwerk in de hersenen waar het deel van uitmaakt.”

ECT
In Nederland wordt rTMS sinds 2017 vergoed voor wat ernstigere depressies. Maar een goede vergelijking met het gebruik van een derde of vierde antidepressivum was niet eerder uitgevoerd. “Of en wanneer je rTMS moet gebruiken was niet duidelijk”, zegt Iris Dalhuizen. “Soms wordt het redelijk snel gebruikt, maar vaak ook helemaal niet. Als diverse medicijnen niet werken kan uiteindelijk elektroconvulsie therapie worden geprobeerd, kortweg ECT genoemd. In ons onderzoek met diverse instellingen hebben we nu aangetoond dat rTMS bij therapieresistente depressie veel effectiever is dan de gebruikelijke medicatieswitch. Minder dan 15 procent heeft baat bij een derde of vierde medicijnwisseling en bij slechts 5 procent zien we dat de depressie vermindert of verdwijnt. Kijken we naar rTMS, dan blijkt dat bijna 40 procent er baat bij heeft en de depressie bij ruim een kwart vermindert of verdwijnt.”

Placebo
De resultaten van dit onderzoek, gepubliceerd in the American Journal of Psychiatry, sluiten aan bij de recent geüpdatete editie van de Nederlandse richtlijn voor de behandeling van depressie, waarin rTMS nu officieel een plaats gekregen. Terecht, volgens Dalhuisen, die ook oog heeft voor mogelijke andere factoren die van invloed kunnen zijn op de goede resultaten. “Mogelijk is een klein deel van de goede resultaten toe te schrijven aan het placebo-effect, waarbij de extra aandacht voor de aandoening al tot verbetering kan leiden. En dat mensen voor de behandeling met enige regelmaat naar een ziekenhuis of ggz instelling moeten, kan ook een positief, activerend effect hebben. Maar dat zijn kleine effecten en verdwijnen ook weer snel. Wij zien juist grote effecten, die bovendien lang aanhouden. Dat komt omdat rTMS leidt tot neurologische veranderingen, die daadwerkelijk de depressieve symptomen beïnvloeden. Dat betekent niet dat de depressie voorgoed is verdwenen en genezen, maar wel dat we bij een terugval vaak goede resultaten boeken met een rTMS-boost of onderhoudsdosering.”

Psilocybine
Met de toevoeging van rTMS aan de behandelrichtlijn is de gereedschapskist om depressie aan te pakken weer iets verder gevuld. Mogelijk volgen op termijn nog andere behandelingen. Op dit moment doen diverse ziekenhuizen bijvoorbeeld onderzoek naar het gebruik van esketamine als mogelijke behandeling. “De afdeling psychiatrie van het Radboudumc is een van de instellingen die daar nu onderzoek naar doen”, zegt Iris Dalhuizen. “En vrij recent wordt ook naar de effecten van psilocybine gekeken. Maar vanwege de positieve resultaten uit ons onderzoek is het nu ook belangrijk om via voorlichting en scholing een verantwoord gebruik van rTMS voor patiënten beschikbaar te maken. Iets wat onder andere wordt gepropageerd door de Stichting Hersenstimulatie.”

 

Lees ook andere artikelen over depressie

-----------------------------------------------------------------------------------------

Vind je dit interessant? Misschien is een abonnement op de gratis nieuwsbrief dan iets voor jou! GGZ Totaal verschijnt tweemaal per maand en behandelt onderwerpen over alles wat met de ggz te maken heeft, onafhankelijk en niet vooringenomen.

Abonneren kan direct via het inschrijfformulier, opgeven van je mailadres is voldoende. Of kijk eerst naar de artikelen in de vorige magazines.

Overig nieuws


11-11-2026 - NIP: maak psychologische ondersteuning mantelzorgers structureel
10-11-2026 - Eerste ervaringen met Samen Leren bij Psychose
10-11-2026 - Ggz gaat actie voeren voor betere cao
09-11-2026 - Hierover moet gesproken worden
09-11-2026 - Darmgezondheid bij autisme: de invloed van voeding op stress, energie en focus
09-11-2026 - Over helen als de schuld zo lang op de verkeerde plek lag
09-11-2026 - Waarom ik werk aan een ggz die ik zelf nooit zal meemaken
09-11-2026 - Als de winter eerder komt
09-11-2026 - Herstelgerichte zorg: verder kijken dan symptomen
09-11-2026 - Twee boeken, twee verhalen, één gedeelde missie: zelfdoding bespreekbaar maken
09-11-2026 - De stilte van mijn vader, over nabijheid zonder te verdwijnen
09-11-2026 - De podcasts
09-11-2026 - De bibliotheek
03-11-2026 - Gebruik ADHD-medicatie stijgt vooral onder volwassenen
02-11-2026 - Bonden stellen ultimatum voor nieuwe cao ggz
30-10-2026 - Begrijpelijke beslishulp bij vertellen psychische problemen op werk
29-10-2026 - Nieuwe regels NZa met zorglabels HIC, IHT en wachttijd per locatie
28-10-2026 - Onderhandelingen cao ggz vastgelopen
27-10-2026 - Samenwerking Therapeutisch Centrum GGZ en Karakter
26-10-2026 - Podcast of parodie?
26-10-2026 - ‘Nog voordat we woorden hadden, waren we er al’
26-10-2026 - Alsof de schaduw er niet was
26-10-2026 - Ethiek in de psychiatrie: wat is goede zorg als waarden botsen?
26-10-2026 - Bus vol ikjes
26-10-2026 - Achter het gordijn, door de ogen van extreme hoogbegaafdheid
26-10-2026 - Ik ben jou. Perspectieven op een verdwenen zelf
26-10-2026 - De podcasts
26-10-2026 - De bibliotheek
22-10-2026 - Prestigieuze financiering voor onderzoeken stemmen horen en stoornissen bij partners
19-10-2026 - NZa: Trend afbouw gesloten jeugdhulp zet door
16-10-2026 - Zelfinzicht bij autisme voor jongeren

Laatste nieuws

Tagcloud


  • autisme
  • bibliotheek
  • congres
  • depressie
  • gedicht
  • jeugdzorg
  • personalia
  • recensie
  • suicide
  • verslaving

Zoeken in nieuws


Zoek

Contactgegevens

LET OP: GGZ Totaal is geen instelling voor behandeling of begeleiding. Neem daarvoor contact op met de eigen behandelaar of huisarts.
t: -
info@ggztotaal.nl

Deel deze pagina

Neem contact op


Op de hoogte blijven?


Vul uw emailadres in en ontvang gratis ons magazine!

 

 

Disclamer & privacy


Hoe gaan we met jouw gegevens om?

 

Het laatste nieuws


  • NIP: maak psychologische ondersteuning mantelzorgers structureel

  • Eerste ervaringen met Samen Leren bij Psychose

  • Ggz gaat actie voeren voor betere cao

  • Hierover moet gesproken worden

    van de redactie
  • Darmgezondheid bij autisme: de invloed van voeding op stress, energie en focus

    door Stienke de Jager

Zoeken


 

Social media


FacebookTwitterLinkedInInstagram

 

Weesperzijde 10-H   |   1091 EA Amsterdam   |  info@ggztotaal.nl   |   Webdesign PEW

Copyright 2026 - GGZ Totaal
Inloggen | Ziber Website | Design by PEW Grafisch ontwerpstudio