overzicht

Sociaal-geïsoleerde oudere kan niet zonder beroepshulpverlener

Gepubliceerd: 26-05-2015

Contacten leggen of meedoen aan activiteiten, dat gaan sociaal geïsoleerde ouderen niet meer doen. Maar ze hebben wel baat bij aandacht van hulpverleners, stelt onderzoeker Anja Machielse vast. Kenmerkend voor deze groep is dat ze geen mensen om zich heen hebben. Een partner hebben ze niet, of niet meer.

Haar typiste is halverwege het onderzoek gestopt met het uittikken van de gesprekken die onderzoeker Anja Machielse had met mensen die kind noch kraai hebben op de wereld. Ze vond de verhalen van de sociaal-geïsoleerden, zoals ze in vaktermen heten, zo ellendig dat ze er niet meer van kon slapen.

Machielse zelf heeft daar nooit last van gehad. ”Ik zit tegenover hen, ik zie niet alleen hun ellende, maar ook hun kracht, al is die niet per se altijd goed gericht”, zegt de wetenschapper aan de Universiteit voor Humanistiek in Utrecht. De 58-jarige filosoof en sociale wetenschapper is al haar hele loopbaan gegrepen door mensen die buiten alle reguliere kaders vallen. Binnenkort publiceert ze een onderzoek naar de hulpverlening in Rotterdam aan 55-plussers die in een sociaal isolement verkeren. Rotterdam loopt voorop in de aanpak van eenzaamheid en sociaal isolement; het stadsbestuur maakte onder meer geld vrij voor twintig speciale maatschappelijk werkers voor eenzame en geïsoleerde ouderen.

Voor haar onderzoek volgde Machielse een aantal jaar zeventien hulpverleners en 53 cliënten, die persoonlijke begeleiding krijgen van een professional. Soms bezoeken de beroepskrachten hen wekelijks, soms om de paar weken. Ze proberen de wensen en behoeften van de cliënten te achterhalen, maar in de meeste gevallen gaan ze gewoon aan het werk: ze pakken praktische problemen aan, fungeren als aanspreekpunt en vormen een vangnet.

Contact leggen
De ouderen melden zich zelden zelf aan, het is meestal de huisarts, de woningcorporatie, of een lokaal zorgnetwerk dat ze doorverwijst. De professionals proberen na zo’n melding contact te leggen. Dat kan maanden duren, omdat de ouderen alle hulp afwijzen en moeilijk benaderbaar zijn.

Kenmerkend voor deze groep is dat ze geen mensen om zich heen hebben. Een partner hebben ze niet, of niet meer. Als ze al kinderen hebben, is de band met hen vaak verbroken. Ze zijn nergens lid van, ze zijn soms wel gelovig, maar gaan niet naar de kerk, ze hebben geen contact met de buren.

Ze zijn vaak erg gesteld op hun privacy en staan wantrouwend tegenover mensen die ze niet kennen. Ze zijn onzeker over zichzelf en anderen, ze zijn teleurgesteld, vinden zichzelf een loser of een misfit. Op een enkeling na bestaat de onderzochte groep uit autochtone Nederlanders. ”Met allochtonen is het nog ingewikkelder, de taal en de cultuur maken het lastiger om over eenzaamheid te praten en het is nog moelijker om toegang te krijgen”, zegt Machielse.

Onderzoeker Machielse constateert dat veel van haar gesprekspartners wel kunnen omgaan met hun isolement: ze hebben zichzelf ’rijp’ gemaakt

Verschillen
Of de mensen het erg vinden dat ze zo op zichzelf leven, dat verschilt. Twee voorbeelden uit het onderzoek:

”Wat moet je doen? Ik zit tussen vier muren. En ik kan lullen als Brugman, maar ze praten niet terug. Dat is toch geen leven meer? Ik zit al meer dan twintig jaar zo. Maar ja, maar wat moet ik? Je kan geen contacten meer leggen, je kan niets meer doen.

Bron en verder lezen: Trouw / Maaike van Houten

Overig nieuws


11-11-2026 - NIP: maak psychologische ondersteuning mantelzorgers structureel
10-11-2026 - Eerste ervaringen met Samen Leren bij Psychose
10-11-2026 - Ggz gaat actie voeren voor betere cao
09-11-2026 - Hierover moet gesproken worden
09-11-2026 - Darmgezondheid bij autisme: de invloed van voeding op stress, energie en focus
09-11-2026 - Over helen als de schuld zo lang op de verkeerde plek lag
09-11-2026 - Waarom ik werk aan een ggz die ik zelf nooit zal meemaken
09-11-2026 - Als de winter eerder komt
09-11-2026 - Herstelgerichte zorg: verder kijken dan symptomen
09-11-2026 - Twee boeken, twee verhalen, één gedeelde missie: zelfdoding bespreekbaar maken
09-11-2026 - De stilte van mijn vader, over nabijheid zonder te verdwijnen
09-11-2026 - De podcasts
09-11-2026 - De bibliotheek
03-11-2026 - Gebruik ADHD-medicatie stijgt vooral onder volwassenen
02-11-2026 - Bonden stellen ultimatum voor nieuwe cao ggz
30-10-2026 - Begrijpelijke beslishulp bij vertellen psychische problemen op werk
29-10-2026 - Nieuwe regels NZa met zorglabels HIC, IHT en wachttijd per locatie
28-10-2026 - Onderhandelingen cao ggz vastgelopen
27-10-2026 - Samenwerking Therapeutisch Centrum GGZ en Karakter
26-10-2026 - Podcast of parodie?
26-10-2026 - ‘Nog voordat we woorden hadden, waren we er al’
26-10-2026 - Alsof de schaduw er niet was
26-10-2026 - Ethiek in de psychiatrie: wat is goede zorg als waarden botsen?
26-10-2026 - Bus vol ikjes
26-10-2026 - Achter het gordijn, door de ogen van extreme hoogbegaafdheid
26-10-2026 - Ik ben jou. Perspectieven op een verdwenen zelf
26-10-2026 - De podcasts
26-10-2026 - De bibliotheek
22-10-2026 - Prestigieuze financiering voor onderzoeken stemmen horen en stoornissen bij partners
19-10-2026 - NZa: Trend afbouw gesloten jeugdhulp zet door
16-10-2026 - Zelfinzicht bij autisme voor jongeren

Laatste nieuws

Tagcloud


  • autisme
  • bibliotheek
  • congres
  • depressie
  • gedicht
  • jeugdzorg
  • personalia
  • recensie
  • suicide
  • verslaving

Zoeken in nieuws


Zoek

Contactgegevens

LET OP: GGZ Totaal is geen instelling voor behandeling of begeleiding. Neem daarvoor contact op met de eigen behandelaar of huisarts.
t: -
info@ggztotaal.nl

Deel deze pagina

Neem contact op


Op de hoogte blijven?


Vul uw emailadres in en ontvang gratis ons magazine!

 

 

Disclamer & privacy


Hoe gaan we met jouw gegevens om?

 

Het laatste nieuws


  • NIP: maak psychologische ondersteuning mantelzorgers structureel

  • Eerste ervaringen met Samen Leren bij Psychose

  • Ggz gaat actie voeren voor betere cao

  • Hierover moet gesproken worden

    van de redactie
  • Darmgezondheid bij autisme: de invloed van voeding op stress, energie en focus

    door Stienke de Jager

Zoeken


 

Social media


FacebookTwitterLinkedInInstagram

 

Weesperzijde 10-H   |   1091 EA Amsterdam   |  info@ggztotaal.nl   |   Webdesign PEW

Copyright 2026 - GGZ Totaal
Inloggen | Ziber Website | Design by PEW Grafisch ontwerpstudio