De veroordeling van een vrouw wegens de invoer van 33 kilo ayahuasca-thee vanuit Brazilië naar Nederland blijft in stand. Dat heeft de Hoge Raad vandaag, dinsdag 1 oktober, bepaald. De thee bevat de stof dimethyltryptamine (DMT), die onder de Opiumwet valt en op grond daarvan niet mag worden ingevoerd.
Het gerechtshof veroordeelde de vrouw voor de invoer van de zakken thee, maar legde haar geen straf op. De vrouw ging in cassatie bij de Hoge Raad, omdat zij vindt dat de veroordeling in strijd is met de vrijheid van godsdienst.
Al jaren wordt het gebruik van het steeds populairdere middel ayahuasca gedoogd als religieus ritueel. Daarnaast zou het -mogelijk- werkzaam zijn tegen depressies.
De Hoge Raad heeft met de instanthouding van de veroordeling het middel nu dus definitief verboden. Het verbod op de invoer is bedoeld ter bescherming van de volksgezondheid en daarom toegelaten, oordeelt de Hoge Raad.
Doden bij ’healings’
Volgens de NOS komt de uitspraak op een moment dat de hallucinatieopwekkende drank volop in de schijnwerpers staat. Uit wetenschappelijk onderzoek van onder meer de Maastricht University blijkt dat ritueel gebruik van ayahuasca depressies en stress kan verminderen.
Maar recentelijk zijn ook twee sterfgevallen in verband gebracht met het middel. In IJzendijke in Zeeland kwam vorige week een man om het leven bij een zogenoemde healingsessie. Het onderzoek naar de toedracht loopt nog, maar het lijkt erop dat er een combinatie van psychedelische middelen is gebruikt. Mogelijk ook ayahuasca.
Eerder dit jaar kwam in Eersel een Hongaar om het leven. De politie meldde dat er mogelijk ayahuasca was gebruikt, maar volgens de organisatie van de ceremonie was alleen het middel iboga gebruikt.
Keurmerk in de maak
Dat soort incidenten zijn het gevolg van een wildgroei aan partijen die zulke ceremonies aanbieden, zeggen deskundigen tegen de NOS. Dat leidt volgens hen tot gevaarlijke combinaties van drugs en slechte begeleiding. Een groep aanbieders werkt achter de schermen aan een keurmerk om dit soort excessen te voorkomen.
’Ayahuasca geeft een hele heftige roes’
Er zijn inmiddels tientallen aanbieders van ayahuasca-arrangementen. ”Per weekend doen zo’n 3000 mensen mee aan sessies verspreid over Nederland”, zegt een organisator van ayhuascasessies. Hij wil anoniem blijven, omdat hij heeft gezien dat aanbieders die met hun naam in de media kwamen daarna hun deuren moesten sluiten.
Ayahuasca wordt gemaakt uit twee planten uit de Amazone. Het brouwsel is zeer bitter en leidt tot misselijkheid, overgeven en diarree. Afhankelijk van de dosis duurt een trip 2 tot 6 uur. De gebruiker ervaart hallucinaties en een andere perceptie van de realiteit. Door de toename van hersenactiviteit leidt het tot nieuwe inzichten.
Meer informatie over de hallucinogene drank is te vinden op de site van de Jellinek.
De Hoge Raad oordeelt vandaag dus of het bezit, vervoer en gebruik van ayahuasca strafbaar wordt voor aanhangers van de religie Santo Daime. Voor de ruim 140 volgers van deze Zuid-Amerikaanse religie in Nederland is de drank heilig.
Het drinken ervan en de ervaring van eenheid met god die ayahuasca kan geven, vormen volgens hen de essentie van hun geloof. Vanwege de religieuze context stond de rechter vanaf 2001 het gebruik toe in de twee Santo Daime-kerken, in Amsterdam en Den Haag. Als het daar gebeurt met de juiste begeleiding, is de schade voor de volksgezondheid verwaarloosbaar, was de redenering van de rechter.
30 kilo op Schiphol
Vier jaar geleden werd op Schiphol een lid aangehouden met zo’n 30 kilo ayahuasca. De rechter verwees naar het oordeel uit 2001 en sprak de vrouw vrij.
In hoger beroep zette het Hof van Amsterdam een streep door het gedoogbeleid voor de Santo Daime. Er zit immers de stof DMT in en die is schadelijk voor de volksgezondheid, oordeelde het gerechtshof. Vervolgens stapte Santo Daime naar de Hoge Raad.
’Alleen maar groter risico’
Als die het OM gelijk geeft, kan nu definitief het doek vallen voor ayahuasca. ”Als dat gebeurt, dan is de kans groot dat ik mijn ceremonies moet stoppen”, zegt de anonieme bron. Hij vreest dat er actief zal worden opgetreden tegen aanbieders.
”Dat zal denk ik de risico’s alleen maar groter maken”, zegt Kim van Oorsouw, universitair docent aan de Maastricht University tegen de NOS. Zij doet al jaren onderzoek naar de effecten van het psychedelische brouwsel. ”Ook als het verboden is, zullen mensen wel hun weg vinden naar ayahuasca. Dan gaan mensen zelf de stofjes kopen en thuis een mixje maken met vrienden. En dan zijn er meer risico’s op incidenten dan in ceremoniecentra.”
Volgens haar zal er altijd vraag naar het middel zijn - ook omdat steeds meer wetenschappelijk onderzoek laat zien dat het bij de meerderheid van de onderzochten een positief effect heeft op hun leven. Uit haar onderzoek blijkt dat deze groep lager scoort in stress en depressiviteit op korte en lange termijn na een ayahuascaritueel.
Onderzoek
Voorlopige onderzoeksresultaten suggereren dat dit ook het geval is bij klinisch depressieve mensen. Ook andere internationale studies ondersteunen deze uitkomst. Maar ze benadrukt dat er nog meer onderzoek nodig is. En een veilige setting, goede voorbereiding en gedegen ondersteuning zijn absolute voorwaarden voor een positief resultaat.
Zelfs als aan al die voorwaarden wordt voldaan is er bijvoorbeeld kans op een paniekaanval. ”We hebben wel eens zien gebeuren dat iemand tijdens een ceremonie in een psychotische angsttoestand terechtkwam”, zegt Van Oorsouw. ”Daarom is goede begeleiding heel belangrijk. Om te voorkomen dat iemand in een bad trip blijft hangen.”
Bron: NOS
Vind je dit interessant? Misschien is een abonnement op het gratis magazine dan iets voor jou! Abonneren kan direct via het inschrijffomulier, of kijk eerst naar de artikelen in de vorige magazines
