Postpunk helpt psychose en paranoia te bezweren. Suede in haar tweede jeugd is een therapeutische band. Leendert Douma recenseert het nieuwe album Antidepressants.
Wanneer een band als Suede met een nieuw album komt, staan alle muziekbladen en -blogs op hun achterste benen. Wanneer het album Antidepressants heet – en naast het titelnummer songs bevat als Disintegrate, Broken Music For Broken People of Trance State – haakt ook GGZ Totaal aan. Het resultaat valt beslist niet tegen! Het boegbeeld van de jaren negentig heeft zich bekeerd tot jaren tachtig postpunk, compleet met praatzang en een paranoïde randje.
De ‘big four’ van de britpop in de jaren negentig waren Oasis, Blur, Pulp en Suede. In een soort van nostalgie-trip klimmen ze allemaal weer op het podium en Oasis natuurlijk het meest spectaculair. De bands warmen na vele jaren de oude kliekjes weer op, maar met Suede is er iets anders aan de hand. Zanger Brett Anderson kenschetste Suede ooit als ‘the anti-nostalgia band’. Ze deden nooit aan terugkijken. Na het vertrek van de allesbepalende gitarist Bernard Butler werd de toen de 17-jarige Richard Oakes aangetrokken. De band beleefde aan het begin van deze eeuw zo’n tien inactieve jaren. Brett Anderson belandde in een depressie en een draaikolk van verslavingen. Maar inmiddels beleeft Suede een tweede jeugd. Versie 2.0 heeft nu evenveel albums op haar naam staan als Suede in haar eerste gloriedagen. Vijf om precies te zijn. Die zijn allemaal veel beter dan die van de oude Suede. En Antidepressants is helemaal een magnum opus!
Brett Anderson galmt met het elan van een jonge Bono – met een randje Bowie-coolness in zijn stem. De band klinkt als een amalgaam van The Cure, PiL, Killing Joke, Magazine, Joy Division en Siouxsie & The Banshees, maar uit die invloeden creëren ze muziek anno nu. Brett Anderson en zijn Suede -bassist Mat Osman zijn opgegroeid in de jaren tachtig, in het slaapstadje Haywards Heath in Sussex. Anderson was lid van de fanclub van The Cult, Osman was een typische ‘teenage goth’. Geen wonder dat het klikte. Vreemd genoeg zijn het vele jaren later niet Anderson en Osman, maar is juist ‘tienergitarist’ Richard Oakes verantwoordelijk voor het postpunkgeluid op Antidepressants.
De teksten komen wel uit de pen van Brett. Die zijn een stuk donkerder dan op Suede’s vorige album: de ‘punkplaat’ Autofiction. “Thematically, it’s al lot different”, zegt Anderson tegen het tijdschrift MOJO. “More paranoid and neurotic. “[...] this sense if being a citizen in a benign yet oppressive world. But I like the joy in defying that control. Broken Music For Broken People is a ‘the-weak-shall-inherit-the-earth’ song – a song of defiance. It’s broken music and broken people that will save the world.” Het nummer beviel zo goed dat Suede het hele album Broken Music For Broken People wilde noemen. Maar misschien dekt Antidepressants de lading meer.
De teksten zijn geschreven vanuit het perspectief van een outsider of alien. Ondanks het meezinggehalte lukt het Suede maar niet om te connecten. De sfeer op de plaat is als die op een schilderij van Francis Bacon: tegelijk schokkend en dramatisch, tegelijk unheimisch en goor. Maar bovenal claustrofobisch. Er is wanhoop, er is twijfel. Er is neergang en verval. De toon wordt gezet op het urgente openingsnummer Disintegrate, waarin Brett Anderson de luisteraar uitnodigt: “Come down and disintegrate with me”. Niet veel vrolijker wordt het op de titeltrack en op Trance State, beide odes aan de chemicaliën die een gedesintegreerd persoon nodig heeft met de werkelijkheid van alleman om te gaan. Macabere memes met medicatie voor mentale gezondheid.
En soms is er wat hoop en optimisme, hoor, bijvoorbeeld op songs als Sound And The Summer of Sweet Kid. Maar daarna ligt de bitterheid en melancholie van tracks als June Rain of Life Is Endless, Life is A Moment (wat een titel!) weer op de loer. Echt een feestje wil het nooit worden in het universum van Suede.
En toch, hè... wat er ook gebeurt, Brett Anderson, Mat Osman, Richard Oakes en co keren altijd terug naar rauwe rock ’n roll. Dat maakt alle psychologische ellende zo goed te verteren. Dat maakt Suede tot de meest therapeutische band van de britpop-scene. Daar zijn geen oude kliekjes voor nodig.
Beluister Suede- Antidepressants hier (Spotify)
Lees ook andere artikelen over muziek en mentale gezondheid
-----------------------------------------------------------------------------------------
Vind je dit interessant? Misschien is een abonnement op de gratis nieuwsbrief dan iets voor jou! GGZ Totaal verschijnt tweemaal per maand en behandelt onderwerpen over alles wat met de ggz te maken heeft, onafhankelijk en niet vooringenomen.
Abonneren kan direct via het inschrijfformulier, opgeven van je mailadres is voldoende. Of kijk eerst naar de artikelen in de vorige magazines.
