Het BBC-programma Panorama brengt in een uur durende (Engelstalige) documentaire een aantal problematische aspecten van antidepressiva aan het licht. Een opvallend onderdeel van de documentaire is dat een toonaangevend farmaceutisch bedrijf 27 jaar geleden al wist van de ontwenningsverschijnselen die gepaard gaan met het afbouwen van antidepressiva, maar die gegevens probeerde te verbergen.
Er zijn aanwijzingen dat langdurig gebruik van antidepressiva verband houden met gezondheidsrisico’s als hartproblemen en diabetes. Er zijn volgens de documentaire ook aanwijzingen dat langdurig gebruik bij sommige mensen kan leiden tot een hoger risico op ontwenningsverschijnselen.
Ontwenning kan optreden wanneer iemand stopt met een medicijn waaraan het lichaam gewend is geraakt. Het te snel wegnemen van dat medicijn, voordat het lichaam tijd heeft gehad om zich aan te passen, kan leiden tot symptomen, waaronder een slecht humeur en angst. Sommige symptomen zijn identiek aan de oorspronkelijke aandoening waarvoor het medicijn is voorgeschreven. Daardoor wordt de ontwenning soms verward met terugval. De symptomen zijn afhankelijk van het individu, welk medicijn ze gebruikten en voor hoe lang. Veel patiënten kunnen probleemloos stoppen met het gebruik van antidepressiva.
Vertrouwelijke memo
Panorama vond bewijs dat suggereert dat een groot farmaceutisch bedrijf - Pfizer - dat SSRI-antidepressiva produceerde, zich vanaf het midden van de jaren negentig steeds meer bewust werd van een hele reeks ontwenningsverschijnselen, maar aarzelde om deze informatie te delen met het publiek en de regelgevende instanties op het gebied van geneesmiddelen.
Een kopie van een vertrouwelijke memo uit 1996 van de firma Pfizer - die oorspronkelijk sertraline verkocht, nu het meest gebruikte antidepressivum in het Verenigd Koninkrijk - toont een overleg tussen medewerkers die bespreken wat het farmaceutische bedrijf de toezichthouders in Noorwegen moet vertellen: ”We moeten niet vrijwillig de ontwenningsverschijnselen beschrijven, maar een acceptabele lijst opstellen voor het geval ze erop staan”, zegt de memo. Enkele van de ontwenningsverschijnselen waarnaar de memo verwijst, zijn onder meer sensorische stoornissen, zweten, misselijkheid, slapeloosheid, tremoren, agitatie en angst.
”In overeenstemming met wettelijke en regelgevende verplichtingen”
Pfizer produceert geen sertraline meer. In reactie op de bevindingen van Panorama zegt een woordvoerder dat het bedrijf ”alle gegevens over bijwerkingen heeft gecontroleerd en gerapporteerd” aan de vergunningverlenende autoriteiten, ”in overeenstemming met zijn wettelijke en regelgevende verplichtingen en de sertraline-etikettering zoals vereist heeft bijgewerkt.”
De woordvoerder voegt er aan toe: ”Volksgezondheidsorganisaties en professionele medische instanties over de hele wereld hebben sertraline en andere SSRI’s erkend als de voorkeursbehandeling voor depressie bij volwassenen. Bovendien waarschuwt het etiket van het medicijn voor ontwenningsverschijnselen en is het bijgewerkt ”zoals vereist”.
Dat laatste is deels waar. Het Royal College of Psychiatrists publiceerde in 2019 bijgewerkte informatie over ontwenning - onder toezicht van de toenmalige president prof. Burn. Dat was nadat ze getuigenissen had gehoord van patiënten die ernstige ontwenningsverschijnselen hadden doorgemaakt.
Tot dan was volgens de door de National Health Service (NHS) en het college gehanteerde richtlijn om af te bouwen kort - niet langer dan ongeveer een week - en de ontwenningsverschijnselen werden als mild omschreven. Nu geeft de NHS-richtlijn aan dat het voor sommigen ernstig en langdurig kan zijn, en dat de ontwenning vele maanden kan duren.
Bekijk hier de hele documentaire
Lees meer over antidepressiva en over taperingstrips
Voor objectieve informatie over antidepressiva: ga naar de site antidepressiva.nl
-----------------------------------------------------------------------------------------
Vind je dit interessant? Misschien is een abonnement op de gratis nieuwsbrief dan iets voor jou! GGZ Totaal verschijnt tweemaal per maand en behandelt onderwerpen over alles wat met de ggz te maken heeft, onafhankelijk en niet vooringenomen.
Abonneren kan direct via het inschrijfformulier, opgeven van je mailadres is voldoende. Of kijk eerst naar de artikelen in de vorige magazines.
