Er moet meer aandacht komen voor stigmatisering en ongelijke behandeling van patiënten met psychische problemen in ziekenhuis Zuyderland Medisch Centrum in Heerlen en Sittard-Geleen. Dat blijkt uit onderzoek van Kenniscentrum Phrenos en Hogeschool Utrecht, nadat het College voor de Rechten van de Mens in 2024 concludeerde dat er sprake was van discriminatie op grond van psychische problematiek bij een patiënt van het Zuyderland MC.
Om meer zicht te krijgen op de aard en uitingsvormen van stigmatisering en ongelijke behandeling én om handvatten te krijgen voor verbetering, vroeg het ziekenhuis aan Kenniscentrum Phrenos en Hogeschool Utrecht om onderzoek te doen en aanbevelingen te formuleren.
Diagnostiek en behandeling
Volgens de onderzoekers gaat het om ‘een gelaagd probleem dat serieuze aandacht verdient op alle niveaus van de organisatie’, aldus Phrenos. ‘Onjuiste beeldvorming of stereotypering van patiënten met psychische problemen kan leiden tot het onvoldoende of niet serieus nemen van lichamelijke klachten. Dit kan tijdige diagnostiek en behandeling van lichamelijke klachten verhinderen, en leiden tot negatieve interacties en zorgervaringen.’
Mens achter de patiënt
De onderzoekers bevelen de artsen en verpleegkundigen van het Zuyderland MC aan om onder alle omstandigheden oog te hebben voor de mens achter de patiënt. “Dat betekent dat je je als arts of verpleegkundige niet laat leiden door onbewuste vooroordelen, gevoelens van ongemak of onmacht die bepaalde patiënten bij je oproepen, maar dat je in staat bent om vanuit een open, nieuwsgierige houding het échte contact aan te gaan”, zegt Laura Neijmeijer, onderzoeker van Kenniscentrum Phrenos. “En dat begint ermee dat je met oprechte aandacht luistert naar wat iemand je te vertellen heeft en dat je zijn of haar klachten serieus neemt, ongeacht zijn eventuele psychische aandoening”. Casuïstiekbesprekingen, intervisie en moreel beraad kunnen worden ingezet om als arts of verpleegkundige de eigen attitude onder de loep te nemen en om de omgang met patiënten met psychische problemen of ‘niet-coöperatief gedrag’ te verbeteren. De onderzoekers pleiten daarbij voor de inzet van ervaringsdeskundigen.
Kwaliteitsthema
“We moeten erkennen dat psychische problematiek niet iets is van ‘de ggz, maar van ons allemaal. Mensen met psychische problemen verdienen dezelfde aandacht, zorg en respect als ieder ander. Dit onderzoek is een wake-up call én een kans om onze zorg fundamenteel te verbeteren”, zegt bestuurder Esther Talboom-Kamp van het Zuyderland MC.
Het ziekenhuis heeft dit daarom als een breed kwaliteitsthema aangemerkt. Dit betekent:
- Structurele aandacht op alle niveaus van de organisatie: van werkvloer tot bestuur.
- Professionele reflectie en intercollegiale steun om handelingsverlegenheid te verminderen.
- Deskundigheidsbevordering en bewustwording van attitudes en vooroordelen.
- Betrekken van ervaringsdeskundigen en ex-patiënten in scholing en beleid.
- Verbeteren van samenwerking met ggz-partners, inclusief betere beschikbaarheid van de Psychiatrisch Consultatieve Dienst (PCD).
Lees het hele rapport hier.
-----------------------------------------------------------------------------------------
Vind je dit interessant? Misschien is een abonnement op de gratis nieuwsbrief dan iets voor jou! GGZ Totaal verschijnt tweemaal per maand en behandelt onderwerpen over alles wat met de ggz te maken heeft, onafhankelijk en niet vooringenomen.
Abonneren kan direct via het inschrijfformulier, opgeven van je mailadres is voldoende. Of kijk eerst naar de artikelen in de vorige magazines.
