De tien mooiste inzendingen van onze verhalenwedstrijd
Zevenendertigdertig verhalen kwamen er binnen voor onze verhalenwedstrijd. Zevenendertig (meestal) bijzonder persoonlijke verhalen, een enkele wat lichtvoetiger. Het lezen daarvan en beoordelen is een leuke klus, maar het is ook lastig. Want: wat is een goed verhaal? Wie zijn wij om te beoordelen of iemands belevenis als ‘beter’ of ‘minder’ te beoordelen? Gelukkig hebben we daar een jury voor, die vanuit totaal verschillende invalshoeken een oordeel velde.
Die jury kreeg overigens niet alle verhalen te lezen: elf inzenders hadden de voorwaarden blijkbaar niet gelezen, niet begrepen of gewoon genegeerd. Hun verhalen waren (veel) te lang, op de persoon gericht of een iets te opzichtige vorm van reclame. Eén inzender was zelfs zó ingenomen met zijn behandelaar uit het alternatieve circuit, dat hij daarvan ook naam en telefoonnummer vermeldde. Jammer voor deze inzender was dat zijn mailadres en de naam van die behandelaar zo veel overeenkomsten hadden. Wij beoordeelden deze inzending daarom als ‘advertentie’ en daar hebben we een tarief voor.
Uiteindelijk kreeg de jury dus zesentwintig verhalen te beoordelen: de longlist.
De jury en de shortlist
Om te beginnen een kort voorstelrondje van de jury, dezelfde als vorig jaar. Drie vrouwen, die alle drie iets met schrijven én de ggz hebben.
Geertje Paaij, schrijfster van meerdere boeken, o.a. over de positie van naaste familie in de ggz. Haar boek ‘Als je brein je bedriegt’ gaat over het gevaar van sociale media in de ggz. Ze was decennialang werkzaam bij de politie en is al meer dan een decennium redactielid van Ypsilon Nieuws.
Lea van Geesink, werkprojectleider bij Tobi Vroegh, uitgever ‘tussen psychiatrie en maatschappij’. Tobi Vroegh geeft boeken uit met een link naar de psychiatrie. Eerder was Lea o.a. deelraadslid in Amsterdam en voorzitter van de ondernemingsraad HVO-Querido.
Aefke ten Hagen, communicatieadviseur bij Lister. Zij schreef o.a. de roman ‘In naam van mijn vader’. Afgelopen najaar kwam ook haar eerste jeugdboek uit. ‘Mijn moeder kookt soep van tafelpoten’ gaat over de elfjarige Fiep die opgroeit met een moeder met een bipolaire stoornis.
Vier verhalen mochten de juryleden, onafhankelijk van elkaar, uitkiezen. Dat werd de shortlist, die in zijn geheel gepubliceerd wordt. Daarmee liepen we een risico, want zonder overlappingen zou er weliswaar een shortlist van twaalf verhalen ontstaan, maar als alle juryleden dezelfde verhalen zouden kiezen, hadden we er slechts vier over. Dat gebeurde gelukkig niet: slechts twee verhalen werden dubbel gekozen. Dat laat overigens wel zien hoe subjectief een dergelijke keuze nou eenmaal is: er waren slechts twee verhalen die door meer dan één jurylid bij de beste vier gekozen werden. Een andere jury had dus misschien wel een heel andere shortlist gekozen.
We hadden dus een shortlist van tien verhalen. Het zijn (op alfabetische volgorde van de titel):
‘130 kilo somberheid’ van Florrie van der Kamp
‘Een warm bad’ van Tony Konijn
‘Ik hoor bij jou.....’ van Danielle de Vries
‘Het geheim in de waan‘ van Jeanny Severijns
‘In één klap beter’ van Henk Schutte
‘Mijn ’bipo’-zus wil dood’, anoniem (naam is bij de redactie bekend)
‘Mijn zoon’ van Terrence Weijnschenk
‘Verwarde man door politie uit huis gehaald’ van Ingelien Warmerdam
‘Verbinding’ van Natasja Vermoten
De discussies en de winnaars
Tot hier was het relatief simpel. De juryleden hadden de vier verhalen gekozen die hen het meest ‘raakten’, die de mooiste opbouw hadden of die verhaaltechnisch het sterkst waren. Maar nu kwam het er op aan samen de beste drie te kiezen. In de discussie die dat opleverde bleek opnieuw hoe subjectief die keuze was. Naast de vraag of een verhaal ‘raakt’, kwam ook de uitdrukking ‘show, don’t tell’ regelmatig terug. Nogmaals, het blijft subjectief. ‘Dit verhaal heeft niets met de ggz te maken’, was het oordeel van één jurylid over de favoriet van een ander. Waar de één enthousiast over was kwalificeerde de ander met ‘Dit doet me echt helemaal niks’. Om maar wat voorbeelden te noemen. Lette de één vooral op het ‘raakgehalte’, zag de ander vooral de taal- en stijlfouten en de derde de zeggingskracht. Het was een wonder dat er redelijk unaniem een top drie uitkwam, maar dat gebeurde wel.
‘Hoor mij!’ van Inge. ‘Mooi hoe in een soepel geschreven verhaal een systeemfout blootgelegd wordt’, vond de jury. Daarmee kreeg Inge (de achternaam is bij ons bekend) de eerste prijs. ‘Een goed verhaal’ was het algemene oordeel, maar de jury was niet helemaal kritiekloos: ‘De dialogen lopen wat stroef en jammer van die laatste zin. Die is overbodig.’ Desondanks is het gouden randje voor ‘Hoor mij’.
‘Aangrijpend’, ‘liefdevol’, ‘ontroerend’ en ‘ook wel heftig’, waren enkele van de opmerkingen die over ‘Mijn zoon’ van Terrence Weijnschenk gemaakt werden. Ondanks dat er ook wel vragen waren over de vorm (‘hoezo dat halve gedicht?’) en een forse discussie over de link met de ggz (de meningen daarover verschilden van ‘slechts achtergrond’ tot ‘de basis’) werd dit verhaal als tweede gekozen.
‘Verwarde man door politie uit huis gehaald’ van Ingelien Warmerdam kwam op de derde plek te staan. ‘Een origineel uitgangspunt en goed om de achtergrond te laten zien van een bijna dagelijkse krantenkop’, was het algemene oordeel, ‘bovendien vlot geschreven’. Tegelijkertijd had de jury wat moeite met het uit elkaar houden van de twee door elkaar lopende verhalen.
Wij – de redactie – feliciteren de drie winnaars van harte met hun prijs, de andere zeven inzenders met hun plek op de shortlist, in de wetenschap dat er zestien of misschien wel zevenentwintig inzenders al dan niet teleurgesteld zijn. Alle schrijvers en schrijfsters ontzettend bedankt voor het meedoen. Het was een feest om te lezen. We hopen volgend jaar weer op jullie te mogen rekenen.
De lezers van GGZ Totaal veel plezier met het lezen van deze tien verhalen.
