In Nederland hebben honderdduizenden mensen een psychiatrische aandoening zoals schizofrenie, depressie of een dwangstoornis. Om te onderzoeken wat er mis gaat in het brein van deze patiënten is hersenweefsel nodig. Op dit moment is er een groot tekort aan menselijk hersenweefsel voor onderzoek. Daarom start de Nederlandse Hersenbank tijdens de Brain Awareness Week de campagne ‘We hebben hersens nodig’.
Om behandelingen voor mensen met een psychiatrische aandoening te verbeteren, is het belangrijk te begrijpen wat er mis gaat in het brein. Het menselijk brein is echter zo complex dat dit niet in diermodellen of in reageerbuizen nagebootst kan worden. Op MRI-scans zie je veranderingen in grootte en activiteit van verschillende hersengebieden, maar je kunt niet zien wat er op celniveau gebeurt. Daarom is er menselijk hersenweefsel nodig.
Een orgaandonor is (nog) geen hersendonor
Met de campagne hoopt de hersenbank dat meer mensen met een psychiatrische aandoening zich via de website wehebbenhersensnodig.nl registreren als hersendonor, om zo hun hersenen na overlijden na te laten voor onderzoek. ’Als orgaandonor ben je niet automatisch hersendonor, daar is aparte registratie voor nodig bij de Nederlandse Hersenbank’, vertelt directeur van de Nederlandse Hersenbank, Inge Huitinga. ’Door meer hersenweefsel te verzamelen bieden we onderzoekers een grotere kans om antwoorden te vinden en daarmee uiteindelijk het lijden van mensen met een psychiatrische aandoening te verlichten’.
Lijden en kosten
Psychiatrische aandoeningen komen vaak voor, variërend van 1% van de Nederlandse bevolking voor aandoeningen als schizofrenie en autismespectrumstoornissen, tot 15% voor depressie. Psychiatrische ziektebeelden veroorzaken veel lijden en disfunctioneren. Op grond van het aantal jaren dat iemand verliest door vroegtijdig overlijden of beperking in zijn of haar functioneren, staan psychiatrische aandoeningen op 1, boven hart- en vaatziekten en kanker. Psychiatrische aandoeningen kosten de maatschappij jaarlijks 5 miljard euro.
Andere hersenen
De hersenen van mensen met psychiatrische aandoeningen zijn anders. Op MRI-scans zijn veranderingen te zien. Echter, wat deze veranderingen op cel- en molecuulniveau betekenen is onduidelijk. Om gerichtere behandelingen te kunnen ontwikkelen, moet duidelijk worden wat er mis gaat in het brein, en daar is hersenweefsel voor nodig. Er is wereldwijd een groot tekort aan hersenweefsel voor onderzoek naar psychiatrische aandoeningen. Daarom doet de Nederlandse Hersenbank nu een oproep aan mensen met èn zonder psychiatrische aandoening om hersendonor te worden.
Nederlandse Hersenbank voor Psychiatrie
De Nederlandse Hersenbank voor Psychiatrie (NHB-Psy) is een project van de Nederlandse Hersenbank, een afdeling van het Nederlands Herseninstituut. Het Nederlands Herseninstituut is één van de instituten van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW). Naast schizofrenie, depressie, bipolaire stoornis en dwangstoornis (OCD) focust NHB-Psy zich ook op ADHD, autismespectrumstoornissen en PTSS. Het project, dat loopt van september 2012 tot september 2017, wordt mogelijk gemaakt door een subsidie van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) en is een samenwerkingsverband van de KNAW met vijf universitair medisch centra: UMC Utrecht Hersencentrum, Radboudumc, AMC, VUmc en Erasmus MC.
Bron: Persbericht Nederlands Herseninstituut
