overzicht

Veel psychologische studies twijfelachtig

Gepubliceerd: 31-08-2015

Een groep van 270 wetenschappers wereldwijd, onder wie vijftien van de UvA, onderzocht de repliceerbaarheid van 100 studies die in 2008 werden gepubliceerd in drie toptijdschriften in de psychologie. De resultaten van het Reproducibility Project: Psychology, dat vier jaar geleden van start ging, zijn nu gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift ’Science’. Minder dan de helft van de replicaties van psychologie-onderzoek leidt tot dezelfde resultaten als de oorspronkelijke studie.

Het project is het meest uitgebreide onderzoek dat ooit is uitgevoerd naar de mate van repliceerbaarheid en voorspellers van repliceerbaarheid in een wetenschappelijk vakgebied. De bevindingen bieden meer inzicht in de uitdagingen waarvoor wetenschappers worden gesteld bij het repliceren van onderzoeksresultaten, ook als het gaat om het identificeren van voorspellers van repliceerbaarheid en manieren om het onderzoek te verbeteren.

Repliceerbaarheid houdt in dat de resultaten zich opnieuw voordoen als dezelfde data opnieuw geanalyseerd worden of wanneer met dezelfde methodiek nieuwe data worden verzameld en geanalyseerd. ‘Het is een bepalende eigenschap van de wetenschap, want de betrouwbaarheid van een studie wordt groter door onafhankelijk repliceren en het uitbreiden van ideeën en bewijs’, vertelt Kai Jonas, onderzoeker binnen het team van UvA-psychologen.

Mislukt hoeft niet onjuist te betekenen

De onderzoekers benadrukken dat het mislukken van een replicatie niet automatisch betekent dat de oorspronkelijke bevindingen onjuist waren. Hoewel de meeste replicatieteams samenwerkten met de oorspronkelijke auteurs om dezelfde materialen en methoden te gebruiken, kunnen kleine verschillen in de uitvoer van de replicatie (wanneer, waar of hoe) de uitkomsten hebben beïnvloed. Het kan ook gebeuren dat de replicatie toevallig gemist heeft het oorspronkelijke resultaat te detecteren. Een andere mogelijkheid is dat het oorspronkelijke resultaat misschien een fout-positief (de uitkomst komt niet overeen met de werkelijkheid) is geweest.

Eric-Jan Wagenmakers van het UvA-team was niet verrast door het lage aantal replicaties: ‘Er zijn veel serieuze uitdagingen die we – net als andere empirische disciplines - moeten overwinnen, waaronder ‘publicatie-bias’, frequentistische statistische analyses (p-waarden) en de beloningsstructuur in de academische wereld. De resultaten van het project onderstrepen de noodzaak voor meer transparantie en meer methodologische gestrengheid.’

Transparantie en pre-registratie

Steeds meer onderzoekers, organisaties, financiers, tijdschriften en uitgevers zijn bezig met het verbeteren van de repliceerbaarheid van wetenschappelijk onderzoek. ‘Zo wordt onder meer gewerkt aan het verhogen van de transparantie van de gebruikte onderzoeksmaterialen, -codes en -gegevens, zodat collega-onderzoekers een studie beter kunnen beoordelen, repliceren en uitbreiden’, aldus teamlid Denny Borsboom, die met Wagenmakers ook betrokken was bij de totstandkoming van de Transparency and Openness Promotion (TOP) Guidelines die in juni in Science werden gepubliceerd.  

Jonas vult aan: ‘Met onze inspanningen om de kwaliteit van onderzoek te verbeteren lopen we binnen de psychologie voor op andere wetenschapsterreinen. Het Psychology Research Institute van de UvA speelt hierin een toonaangevende rol, onder andere door het initiëren van zogenoemde pre-registration-tijdschriften zoals Comprehensive Results in Social Psychology . Pre-registratie van de onderzoeksmethode moet ervoor zorgen dat uitsluitend statistisch en methodologisch verantwoorde artikelen worden gepubliceerd, met resultaten die gemakkelijk te repliceren zijn. Daarnaast voorkómt deze aanpak de manipulatie van data en het ‘bijschaven’ van onderzoek door bijvoorbeeld achteraf de hypothese te wijzigen. De bevindingen in ons Reproducibility Project bevestigen de relevantie van deze aanpak.’

Bron: UVA

Overig nieuws


09-09-2026 - Eline Regeer in bestuur NVvP
09-09-2026 - Online therapie helpt volwassenen met autisme en slapeloosheid
08-09-2026 - Wachttijd ggz bepaald door zorgplafond: grote verschillen tussen verzekeraars
07-09-2026 - Ggz-consultatie helpt professionals, maar gebruik blijft achter
04-09-2026 - Bennard Doornbos bijzonder hoogleraar psychische stoornissen
04-09-2026 - Pro Persona fuseert crisisdiensten: geen spoedhulp meer in Ede en Tiel
03-09-2026 - OM moet namen artsen uit euthanasiebrief delen met ouders Milou
03-09-2026 - Organisatie acuut psychiatrische hulpverlening in beeld
02-09-2026 - Antonius opent psychiatrische intensive care
01-09-2026 - GGz Centraal opent behandellocatie voor mensen met lvb
31-08-2026 - Goed gevoel
31-08-2026 - Een bericht dat technisch goed wordt afgehandeld
31-08-2026 - Altijd aanstaan: leven in de overlevingsstand na dwingende controle
31-08-2026 - De onzichtbare knoop: waarom verslaving nooit alleen komt
31-08-2026 - Littekens
31-08-2026 - Rots & Water Wereldwijd, autonomie en verbondenheid
31-08-2026 - Geschiedenis Finse vrouwenpsychiatrie blijkt verrassend actueel
31-08-2026 - Een ontspannen testsituatie moet voorop staan
31-08-2026 - Jim van Os doet het licht uit bij Zomergasten
31-08-2026 - De bibliotheek
29-08-2026 - ‘Excuses jeugdzorg mogen geen eindpunt zijn’
28-08-2026 - Therapie en antidepressiva even effectief bij depressie vrouwen in middelbare leeftijd
28-08-2026 - Inzicht in groepsbehandelingen met Spiegelinformatie ZPM
27-08-2026 - Arbeidsmarkt ggz groeit, maar druk blijft groot
24-08-2026 - Grootste ggz-instellingen maken iets minder rendement
21-08-2026 - Niet autisme, maar omgeving veroorzaakt stress
20-08-2026 - Dashboard Ernstige Psychiatrische Aandoeningen beschikbaar
19-08-2026 - Martine van Dongen-Boomsma bijzonder hoogleraar Mentale ontwikkeling
19-08-2026 - Ouders Milou vragen rechter om namen ondertekenaars euthanasiebrief
17-08-2026 - Vijf ingrepen om zorg voor ernstige psychische aandoeningen te verbeteren
24-07-2026 - MIND: gebrek aan passende zorg voor groep jonge vrouwen

Laatste nieuws

Tagcloud


  • autisme
  • bibliotheek
  • congres
  • depressie
  • gedicht
  • jeugdzorg
  • personalia
  • recensie
  • suicide
  • verslaving

Zoeken in nieuws


Zoek

Contactgegevens

LET OP: GGZ Totaal is geen instelling voor behandeling of begeleiding. Neem daarvoor contact op met de eigen behandelaar of huisarts.
t: -
info@ggztotaal.nl

Deel deze pagina

Neem contact op


Op de hoogte blijven?


Vul uw emailadres in en ontvang gratis ons magazine!

 

 

Disclamer & privacy


Hoe gaan we met jouw gegevens om?

 

Het laatste nieuws


  • Eline Regeer in bestuur NVvP

  • Online therapie helpt volwassenen met autisme en slapeloosheid

  • Wachttijd ggz bepaald door zorgplafond: grote verschillen tussen verzekeraars

  • Ggz-consultatie helpt professionals, maar gebruik blijft achter

  • Bennard Doornbos bijzonder hoogleraar psychische stoornissen

Zoeken


 

Social media


FacebookTwitterLinkedInInstagram

 

Weesperzijde 10-H   |   1091 EA Amsterdam   |  info@ggztotaal.nl   |   Webdesign PEW

Copyright 2026 - GGZ Totaal
Inloggen | Ziber Website | Design by PEW Grafisch ontwerpstudio